Trời nắng gắt hoặc mưa lớn, người ngồi sau bật ô che cho cả hai là hình ảnh vẫn gặp trên đường. Bài này trả lời câu hỏi lỗi chở người ngồi trên xe máy sử dụng ô xe máy phạt bao nhiêu theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP. Điểm cần biết trước: người lái và người ngồi sau bị xử phạt theo hai điều khác nhau, với hai khung tiền khác nhau.
Mức phạt khi người ngồi sau xe máy cầm ô
| Người vi phạm | Hành vi | Mức phạt | Căn cứ (Nghị định 168/2024/NĐ-CP) |
|---|---|---|---|
| Người lái xe mô tô, xe gắn máy | Chở người ngồi trên xe sử dụng ô (dù) | 200.000–400.000 đồng | Điểm d khoản 1 Điều 7 |
| Người được chở trên xe mô tô, xe gắn máy | Sử dụng ô (dù) | 200.000–250.000 đồng | Điểm d khoản 2 Điều 12 |
| Người lái xe mô tô, xe gắn máy | Chở người dùng ô mà gây tai nạn giao thông | 10.000.000–14.000.000 đồng, trừ 10 điểm | Điểm b khoản 10, điểm d khoản 13 Điều 7 |
| Người lái xe mô tô, xe gắn máy | Tự mình sử dụng ô khi đang điều khiển xe | 800.000–1.000.000 đồng, trừ 4 điểm | Điểm đ khoản 4, điểm b khoản 13 Điều 7 |
| Người được chở trên xe đạp, xe đạp máy | Sử dụng ô (dù) | 100.000–200.000 đồng | Khoản 1 Điều 12 |
Khi người ngồi sau cầm ô, cả hai người trên xe đều có hành vi vi phạm: người lái theo Điều 7 (quy tắc của người điều khiển xe mô tô, xe gắn máy), người ngồi sau theo Điều 12 (các hành vi vi phạm khác về quy tắc giao thông). Phép tính của bài: tổng mức phạt của hai người nằm trong khoảng 400.000–650.000 đồng.
Điểm d khoản 1 Điều 7 không thuộc khoản 13 về trừ điểm và không thuộc danh sách tạm giữ phương tiện tại điểm b khoản 1 Điều 48, nên khi chưa gây tai nạn, người lái chỉ bị phạt tiền. Mức phạt khi chính người lái cầm ô hoặc đeo tai nghe có trong bài lỗi đeo tai nghe, dùng ô khi lái xe máy.
Luật cấm người ngồi sau sử dụng ô
Khoản 4 Điều 33 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15 liệt kê các hành vi người được chở trên xe mô tô, xe gắn máy không được thực hiện: mang, vác vật cồng kềnh; sử dụng ô; bám, kéo hoặc đẩy các phương tiện khác; đứng trên yên, giá đèo hàng hoặc ngồi trên tay lái; hành vi khác gây mất trật tự, an toàn giao thông. Điểm c khoản 3 cùng điều cấm chính người lái sử dụng ô.
Theo cách đọc của bài, lý do của điều cấm là ô mở ra hứng gió như một cánh buồm: một cơn gió ngang hoặc luồng gió từ xe tải vượt qua có thể kéo lệch xe, ô còn che tầm nhìn của người lái và của xe phía sau, nan ô có thể va vào người đi đường.
Trường hợp dễ nhầm
- Người ngồi sau cầm ô nhưng không mở: theo cách đọc của bài, ô gấp gọn, không che thì chưa phải “sử dụng ô”; tuy vậy ô dài cầm ngang có thể bị xem là mang vác vật cồng kềnh.
- Ô gắn cố định trên xe che cả hai người: văn bản không phân biệt ô cầm tay với ô gắn xe; theo cách đọc của bài, rủi ro rơi vào điểm đ khoản 4 Điều 7 (người lái sử dụng ô) là rất rõ.
- Người ngồi sau là trẻ em: người lái vẫn có hành vi “chở người ngồi trên xe sử dụng ô”; bài không phân tích việc xử phạt chính trẻ em vì liên quan độ tuổi chịu xử phạt theo Luật Xử lý vi phạm hành chính.
- Che ô khi xe đang dừng đèn đỏ: theo cách đọc của bài, xe dừng chờ đèn vẫn đang tham gia giao thông, nên không nên mở ô.
Các lỗi khác của người ngồi sau và trách nhiệm của người lái
| Hành vi của người ngồi sau | Người ngồi sau bị phạt | Người lái bị phạt |
|---|---|---|
| Sử dụng ô | 200.000–250.000 đồng (điểm d khoản 2 Điều 12) | 200.000–400.000 đồng (điểm d khoản 1 Điều 7) |
| Không đội mũ bảo hiểm hoặc không cài quai đúng quy cách | 400.000–600.000 đồng (điểm b khoản 5 Điều 12) | 400.000–600.000 đồng (điểm i khoản 2 Điều 7) |
| Bám, kéo, đẩy xe khác, vật khác; mang vác vật cồng kềnh; đứng trên yên, giá đèo hàng, ngồi trên tay lái | 400.000–600.000 đồng (điểm a khoản 5 Điều 12) | 600.000–800.000 đồng (điểm e khoản 3 Điều 7) |
Bảng cho thấy một nguyên tắc chung của Nghị định 168/2024/NĐ-CP: người lái chịu trách nhiệm về người mình chở, nên với nhiều hành vi của người ngồi sau, người lái cũng bị phạt. Chi tiết lỗi bám, kéo, đẩy có trong bài lỗi kéo, đẩy xe khác hoặc vật khác.
Che mưa, nắng cho cả người ngồi sau
Khuyến nghị của bài:
- Dùng áo mưa đôi hoặc hai bộ áo mưa riêng, mặc trước khi lên xe; vạt áo không được chạm bánh xe.
- Người ngồi sau đội mũ bảo hiểm có kính, mặc áo khoác chống nắng thay cho ô.
- Mưa quá to, gió mạnh thì dừng xe ở nơi an toàn chờ mưa nhỏ, không dừng dưới gầm cầu vượt gây ùn tắc.
- Mang ô theo xe thì gấp gọn, cất trong cốp hoặc túi, không cầm ngang.
Cách chọn áo mưa, giữ tầm nhìn và phanh trên đường ướt có trong bài cách đi xe máy khi trời mưa và lái xe khi trời mưa to. Quy định về số người được chở và mũ bảo hiểm của người ngồi sau có trong các bài lỗi chở quá số người quy định và lỗi không đội mũ bảo hiểm.
Lưu ý phạm vi: bài dựa trên Nghị định 168/2024/NĐ-CP (bản có chữ ký; Điều 7 và Điều 12 ở các điểm được dẫn không bị Nghị định 238/2026/NĐ-CP sửa đổi) và văn bản hợp nhất Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, đối chiếu ngày 02/11/2026. Phần ghi “cách đọc của bài”, “phép tính của bài”, “khuyến nghị của bài” không phải tư vấn pháp lý. Bài viết chưa được chuyên viên pháp lý rà soát.
Câu hỏi thường gặp về người ngồi sau cầm ô
Người ngồi sau cầm ô thì ai bị phạt?
Cả hai: người lái bị phạt 200.000–400.000 đồng theo điểm d khoản 1 Điều 7, người ngồi sau bị phạt 200.000–250.000 đồng theo điểm d khoản 2 Điều 12 Nghị định 168/2024/NĐ-CP.
Chở người cầm ô có bị trừ điểm giấy phép lái xe không?
Không, nếu chưa gây tai nạn. Gây tai nạn thì người lái bị phạt 10–14 triệu đồng và trừ 10 điểm.
Người lái tự cầm ô bị phạt bao nhiêu?
Phạt 800.000–1.000.000 đồng và trừ 4 điểm theo điểm đ khoản 4, điểm b khoản 13 Điều 7, cao hơn nhiều so với khi chở người cầm ô.
Ngồi sau xe đạp điện cầm ô có bị phạt không?
Có. Người được chở trên xe đạp, xe đạp máy sử dụng ô bị phạt 100.000–200.000 đồng theo khoản 1 Điều 12; xe đạp điện thuộc nhóm xe đạp máy theo Luật.
Có được gắn ô cố định lên xe máy không?
Văn bản không có ngoại lệ cho ô gắn xe; theo cách đọc của bài, ô gắn xe khi xe đang chạy vẫn là sử dụng ô và có rủi ro bị phạt.
Nguồn và ngày kiểm tra
Nội dung được đối chiếu ngày 02/11/2026 với các tài liệu sau.
- Chính phủ — Nghị định 168/2024/NĐ-CP ngày 26/12/2024, Điều 7, 12, 48 (PDF có chữ ký).
- Chính phủ — Nghị định 238/2026/NĐ-CP ngày 26/06/2026, đối chiếu để xác nhận các điểm trên không bị sửa đổi (toàn văn).
- Quốc hội — Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15, văn bản hợp nhất 55/VBHN-VPQH, Điều 33, 34 (PDF).
Bình luận (2)