Cách chọn làn và giữ tốc độ trên cao tốc dựa trên ba điểm: chạy trong khoảng tốc độ ghi trên biển, đi đúng làn theo tốc độ của mình và giữ khoảng cách đủ xa. Điều 9 Thông tư 38/2024/TT-BGTVT quy định tốc độ khai thác tối đa trên cao tốc là 120 km/h, tối thiểu là 60 km/h; trị số của từng tuyến do phương án tổ chức giao thông quyết định. Khoản 1 Điều 13 Luật 36/2024/QH15 yêu cầu xe chạy chậm hơn đi về bên phải, và theo QCVN 41:2024, khi có biển tốc độ theo từng làn thì xe chạy làn nào tuân thủ tốc độ làn đó.
Tốc độ cho phép trên cao tốc
| Nội dung | Quy định | Căn cứ |
|---|---|---|
| Tốc độ khai thác tối đa | 120 km/h | Khoản 2 Điều 9 Thông tư 38/2024 |
| Tốc độ khai thác tối thiểu | 60 km/h; cao tốc có tốc độ thiết kế 60 km/h thì theo phương án tổ chức giao thông | Khoản 3 Điều 9 |
| Trị số trên từng tuyến, kể cả nhánh ra vào | Theo phương án tổ chức giao thông được duyệt, thể hiện bằng biển báo | Khoản 1, khoản 4 Điều 9 |
| Biển tốc độ từng làn P.127b | Xe chạy trên làn nào phải tuân thủ tốc độ tối đa của làn đó | Mục B.27b QCVN 41:2024 |
| Biển tốc độ tối thiểu R.306 | Xe cơ giới không được chạy chậm hơn trị số ghi trên biển trong điều kiện giao thông thuận lợi và an toàn | Mục D.6 QCVN 41:2024 |
Biển IE.452 ở đầu tuyến ghi tốc độ tối đa, tối thiểu; nếu các làn có tốc độ khác nhau thì hàng dưới của biển ghi tốc độ từng làn, theo mục 47.3 QCVN 41:2024. Vì mỗi tuyến một khác, con số trên biển tại chỗ mới là con số phải theo, không phải mức 120 km/h chung.
Chọn làn theo tốc độ của mình
Nguyên tắc chung
- Xe chạy chậm hơn đi về bên phải, theo khoản 1 Điều 13 Luật 36.
- Đi trong một làn, chỉ chuyển làn ở nơi cho phép, mỗi lần một làn liền kề, có tín hiệu báo trước, theo khoản 2 Điều 13.
- Không chạy trên làn dừng khẩn cấp và phần lề đường, theo điểm c khoản 1 Điều 25.
Cao tốc hai làn mỗi chiều
ICBC khuyên trên đường nhiều làn nên đi ở các làn bên phải, nhất là khi chạy chậm hơn xe khác hoặc khi biển yêu cầu không đi làn trái. ICBC cũng nhắc: chạy đúng tốc độ tối đa không có nghĩa là được chiếm làn trái liên tục, vì việc đó khiến người khác tìm cách vượt bên phải, kém an toàn hơn vượt bên trái.
Cao tốc ba làn trở lên mỗi chiều
Theo ICBC, khi mỗi chiều có hơn hai làn, nên đi ở làn giữa hoặc làn bên phải, để làn trái cho xe chạy nhanh hơn và xe đang vượt. Ở Việt Nam, nếu biển P.127b ghi tốc độ riêng cho từng làn, hãy chọn làn có dải tốc độ khớp với tốc độ bạn định giữ.
Giữ tốc độ đều và khoảng cách đủ xa
Sổ tay Manitoba nhắc an toàn không chỉ là không chạy quá nhanh mà còn là không chạy chậm đến mức cản dòng xe bình thường. Giữ tốc độ đều cũng giúp tiết kiệm nhiên liệu, xem Cách lái xe tiết kiệm nhiên liệu. Khoảng cách tối thiểu theo Bảng 3 Điều 11 Thông tư 38/2024:
| Tốc độ lưu hành | Khoảng cách an toàn tối thiểu |
|---|---|
| 60 km/h | 35 m |
| Trên 60 đến 80 km/h | 55 m |
| Trên 80 đến 100 km/h | 70 m |
| Trên 100 đến 120 km/h | 100 m |
Bảng trên áp dụng khi mặt đường khô, không sương mù, đường thẳng, bằng phẳng, tầm nhìn tốt. Khi trời mưa, có sương mù, mặt đường trơn, đèo dốc hoặc tầm nhìn hạn chế, điểm b khoản 2 Điều 11 yêu cầu giữ khoảng cách lớn hơn. Cách ước lượng khoảng cách bằng mốc và vạch trên cao tốc có ở Cách ước lượng khoảng cách khi lái xe.
Dùng ga tự động đúng lúc
ICBC khuyên chỉ dùng ga tự động khi điều kiện đường trường lý tưởng, và không dùng khi mặt đường ướt, trơn, khi đi trong phố, khi buồn ngủ hoặc trên đường quanh co.
Chuyển làn và vượt xe trên cao tốc
Trên đường có từ hai làn cùng chiều được phân biệt bằng vạch kẻ, việc lên trước xe khác được áp dụng quy tắc sử dụng làn đường tại Điều 13, theo khoản 1 Điều 14 Luật 36. Quan sát gương, ngoái nhìn điểm mù, bật xi nhan đủ sớm và chỉ chuyển sang làn liền kề khi có khoảng trống. Vạch đứt cho phép chuyển làn, vạch liền không cho phép, xem Vạch đứt quãng màu trắng và Vạch liền màu trắng phân làn. Hướng dẫn chi tiết có ở Cách nhập làn và chuyển làn và Cách vượt xe an toàn.
Mức phạt liên quan đến làn và tốc độ trên cao tốc
| Hành vi của người lái ô tô | Mức phạt theo Điều 6 Nghị định 168/2024 | Trừ điểm |
|---|---|---|
| Chạy dưới tốc độ tối thiểu nơi có quy định | 800.000 – 1.000.000 đồng, điểm o khoản 3 | Không |
| Chạy chậm hơn xe khác cùng chiều mà không đi về làn bên phải, trừ khi xe khác chạy quá tốc độ | 800.000 – 1.000.000 đồng, điểm p khoản 3 | Không |
| Đi không đúng làn quy định | 4.000.000 – 6.000.000 đồng, điểm b khoản 5 | 2 điểm |
| Chạy ở làn dừng khẩn cấp, phần lề; không giữ khoảng cách an toàn trên cao tốc | 4.000.000 – 6.000.000 đồng, điểm d khoản 5 | 2 điểm |
| Chuyển làn không đúng nơi cho phép, không xi nhan, chuyển quá một làn mỗi lần trên cao tốc | 4.000.000 – 6.000.000 đồng, điểm g khoản 5 | 2 điểm |
| Quá tốc độ từ 10 đến 20 km/h | 4.000.000 – 6.000.000 đồng, điểm đ khoản 5 | 2 điểm |
| Quá tốc độ trên 20 đến 35 km/h | 6.000.000 – 8.000.000 đồng, điểm a khoản 6 | 4 điểm |
| Quá tốc độ trên 35 km/h | 12.000.000 – 14.000.000 đồng, điểm a khoản 7 | 6 điểm |
Điểm trừ theo khoản 16 Điều 6. Nghị định 238/2026 đã sửa đổi một số điểm của Nghị định 168/2024, trong đó có bổ sung hành vi chuyển làn không bảo đảm khoảng cách an toàn vào điểm g khoản 5; nên đối chiếu văn bản hợp nhất. Xem thêm Các lỗi bị trừ điểm giấy phép lái xe.
Lỗi thường gặp
- Chạy chậm nhưng bám làn trái suốt hành trình.
- Chỉ nhớ mức 120 km/h, không để ý biển tốc độ riêng của tuyến hoặc của từng làn.
- Đi chậm dưới 60 km/h khi đường thông thoáng.
- Bám sát xe trước ở tốc độ cao, không theo Bảng 3 Thông tư 38.
- Bật ga tự động khi trời mưa.
Lưu ý phạm vi: quy định áp dụng tại Việt Nam dẫn theo Luật 36/2024/QH15, Thông tư 38/2024/TT-BGTVT, QCVN 41:2024/BGTVT và Nghị định 168/2024/NĐ-CP. Kỹ năng lái trích từ sách “Learn to Drive Smart” của ICBC và sổ tay lái xe Manitoba, Canada; khi hai nhóm nguồn khác nhau, quy định Việt Nam là bắt buộc. Tốc độ cụ thể trên từng tuyến, từng nhánh ra vào theo biển báo tại chỗ. Mức phạt dẫn theo Nghị định 168/2024, đã được Nghị định 238/2026 sửa đổi một số điểm, nên đối chiếu văn bản hợp nhất trước khi dùng cho việc cụ thể.
Câu hỏi thường gặp về chọn làn và giữ tốc độ trên cao tốc
Tốc độ tối đa trên cao tốc là bao nhiêu?
Tối đa 120 km/h theo khoản 2 Điều 9 Thông tư 38/2024; mức thực tế của từng tuyến theo biển báo, có thể thấp hơn.
Chạy dưới 60 km/h trên cao tốc có bị phạt không?
Có, nếu đoạn đường có quy định tốc độ tối thiểu; điểm o khoản 3 Điều 6 Nghị định 168/2024 phạt 800.000 đến 1.000.000 đồng.
Đi làn trái với đúng tốc độ tối đa có sai không?
Luật 36 yêu cầu xe chậm hơn đi về bên phải. ICBC khuyên không chiếm làn trái liên tục kể cả khi đi đúng tốc độ tối đa, để làn này cho xe đang vượt.
Biển ghi tốc độ từng làn thì theo số nào?
Theo số của làn bạn đang đi; QCVN 41:2024 ghi xe chạy làn nào phải tuân thủ tốc độ tối đa của làn đó.
Ở 100 km/h phải cách xe trước bao xa?
Tối thiểu 70 m khi đường khô và tầm nhìn tốt; trên 100 đến 120 km/h là 100 m, theo Bảng 3 Điều 11 Thông tư 38/2024.
Nguồn và ngày kiểm tra
Nội dung được đối chiếu ngày 31/10/2026 với các tài liệu sau. Bài viết không thay thế ý kiến tư vấn pháp lý hay việc kiểm tra xe tại xưởng dịch vụ.
- Thông tư 38/2024/TT-BGTVT về tốc độ và khoảng cách an toàn của xe cơ giới, xe máy chuyên dùng tham gia giao thông trên đường bộ, ký ngày 15/11/2024, hiệu lực từ 01/01/2025 — Điều 9 về tốc độ trên đường cao tốc và Điều 11, Bảng 3 về khoảng cách an toàn — LuatVietnam, đối chiếu ngày 31/10/2026.
- Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 41:2024/BGTVT về báo hiệu đường bộ, ban hành kèm Thông tư 51/2024/TT-BGTVT ngày 15/11/2024, hiệu lực từ 01/01/2025 — mục 47.3 về biển IE.452, mục B.27b về biển P.127b tốc độ tối đa từng làn, mục D.6 về biển R.306 tốc độ tối thiểu. Toàn văn tham khảo: bản đăng trên VietJack.
- Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15 — Điều 13 khoản 1, 2; Điều 14 khoản 1, 2; Điều 25 khoản 1 — đối chiếu qua bản toàn văn trên trang Kế toán An Phát.
- Nghị định 168/2024/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính về trật tự, an toàn giao thông đường bộ; trừ điểm, phục hồi điểm giấy phép lái xe — Điều 6 khoản 3 điểm o, p; khoản 5 điểm b, d, đ, g; khoản 6 điểm a; khoản 7 điểm a; khoản 16 — bản PDF có chữ ký.
- Nghị định 238/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung Nghị định 168/2024/NĐ-CP, ký ngày 26/6/2026, hiệu lực từ 15/8/2026 — bản tổng hợp điều khoản sửa đổi của Kế toán An Phát; mức phạt và điểm trừ trong bài dẫn theo Nghị định 168/2024, nên đối chiếu văn bản hợp nhất trước khi dùng cho việc cụ thể.
- ICBC — Insurance Corporation of British Columbia, Canada — sách “Learn to Drive Smart”, chương 4 “Rules of the road”, mục “Using lanes correctly” trang 48 và “Highway or freeway entrances and exits” trang 55–56 — bản PDF chính thức.
- ICBC — sách “Learn to Drive Smart”, chương 2 “You and your vehicle”, mục “Hazard light switch” và “Cruise control”, trang 20 — bản PDF chính thức.
- Manitoba Public Insurance, Canada — Manitoba Driver's Handbook, mục “Speed”: không chạy quá tốc độ tối đa, không chạy chậm đến mức cản dòng xe — trang chính thức.
Đọc tiếp
- Quy định tốc độ tối đa trên đường bộ theo loại xe: bảng tốc độ trong và ngoài khu đông dân cư
- Lỗi chạy dưới tốc độ tối thiểu trên cao tốc ô tô phạt bao nhiêu
- Lỗi dừng đỗ xe trên làn khẩn cấp đường cao tốc ô tô phạt bao nhiêu
- Biển ghép tốc độ tối đa theo làn P.127b, P.127c và biển DP.127
- Biển tốc độ tối đa cho phép P.127
- Cách vượt xe trên cao tốc 4 làn hạn chế
- Những lỗi hay gặp trên cao tốc
- Lái xe trên cao tốc 2 làn không dải phân cách
- Khoảng cách an toàn trên cao tốc
- Lái xe trên cao tốc ban đêm
- Cách vào và ra đường cao tốc
- Xử lý khi xe hỏng trên cao tốc
- Cách ước lượng khoảng cách khi lái xe
- Cách nhập làn và chuyển làn
- Cách vượt xe an toàn
- Vạch đứt quãng màu trắng
- Vạch liền màu trắng phân làn
- Cách lái xe tiết kiệm nhiên liệu
- Các lỗi bị trừ điểm giấy phép lái xe
Bình luận (7)